Rozpoczynanie nowej kariery zawodowej i zmiana zawodu to dwa życiowe wydarzenia, które znalazły się na liście tych najważniejszych i najczęstszych wywołujących stres, według amerykańskich psychiatrów Holmes’a i Rahe. Na 43 stopniowej skali początek nowej kariery zawodowej znalazł się na miejscu 15, a zmiana zawodu na 18. Dlaczego zmiana zawodu oraz miejsca zatrudnienia jest tak silnym źródłem stresu? Dlaczego boimy się zmian?
O ile jeszcze kilkanaście lat temu spora część ludzi pracowała w jednej firmie, na jednym stanowisku przez wiele lat o tyle dziś częste zmiany pracy już nikogo nie dziwią. Z naszych badań zamieszczonych w raporcie specjalnym na temat radzenia sobie ze zmianami wynika, że prawie 25% respondentów zmieniała już pracę 3-5 razy, natomiast dwa razy 20,5% ankietowanych czyli 201 osób. Zmiana pracy jednak, tak jak każda zmiana, zdaniem specjalistów powoduje stres, gdyż zawsze jest czymś nieprzewidywalnym i niewiadomym. Trudno więc się dziwić temu, że zmiany w życiu zawodowym, jako jednej z najważniejszych sfer naszego życia powodują silny stres. Więcej o sposobach na radzenie sobie ze stresem wywołanym zmianami można przeczytać w darmowym ebooku, który powstał na podstawie powyżych badań.
Zmiany w życiu zawodowym a strefa komfortu
Jak twierdzi dr Tamar Chansky zmiany w pracy są jednymi z najbardziej powszechnych i najsilniejszych stresorów życia, które można doświadczyć m.in. dlatego, że naruszają naszą strefę komfortu, czyli miejsce gdzie czujemy się pewnie i bezpiecznie. Ten wniosek potwierdzają także słowa trenera kariery zawodowej Phyllisa Mufsona, który tłumaczy: ,,Nasze przyzwyczajenia tworzą nas, a zmiany w pracy przenoszą nas z naszej strefy komfortu" . W przypadku dużych zmian tak jak np. całkowita zmiana kariery zawodowej/zawodu człowiek czuje się wrzucony w stan niepewności, traci poczucie kontroli i w związku z tym odczuwa duży dyskomfort. Nie jesteśmy bowiem przygotowani do zmian, żyjemy w pewnych strukturach, systemach, schematach. Wielu z nas nauczonych jest powtarzać pewne wzorce, dlatego też każda zmiana wywołuje stres. Czego tak naprawdę się boimy?
Lęk przed sukcesem czy przed porażką
Michael Kerr, international business speaker, twórca i prezes ,,Humor at work” twierdzi, że ludzie boją się zmian w pracy z wielu powodów. To nie tylko przyzwyczajenia i nawyki związane ze strefą komfortu. Paradoksalnie paraliżować może m.in. lęk przed sukcesem. Nie jestem wystarczająco dobry, nie zasłużyłem, nie jestem godny- to częste myśli osób, które boją się, że osiągną w swoim życiu sukces. To także lęk i ucieczka przed większą odpowiedzialnością, większą ilością pracy i obowiązków, którym trzeba podołać, zmianami i transformacją, która się z nim wiąże.
Częstą przyczyną jest również lęk przed porażką. I to na wielu poziomach. Nierzadko zmiana pracy to utrata części dawnej władzy, a więc swoistego rodzaju degradacja, przynajmniej na początku. Innym razem to utrata szacunku, akceptacji czy pieniędzy. W przypadku wielu ludzi przyczyna lęku tkwi jeszcze głębiej. Ludzie nie tyle boją się samej porażki ile tego, że stracą w oczach innych, że będą wyglądać na przegranych, a tym samym będą czuli się mniej wartościowi. Z naszych badań, zamieszczonych w raporcie specjalnym wynika, że lęk przed porażką jest jednym z najczęstszych emocji i postaw towarzyszących w związku ze zmianami w życiu zawodowym. Takiej odpowiedzi udzieliło aż 15% z 982 ankietowanych badanych.
Jak pisze jeden z respondentów:
Brak wiary w siebie mnie przygnębia chciałabym móc sie rozwijać ale boję sie porażki
Inni:
Nie jestem pewna swoich zainteresowań, gdyż mam mało doświadczeń, dlatego trudno jest mi się zdecydować co chcę robić w przyszłości, przez całe swoje życie. Poza tym obawiam się porażki, gdyż konkurencja na rynku pracy w dzisiejszych czasach jest ogromna.
Samo szukanie pracy w dzisiejszej rzeczywistości to pełny stres. Pracodawcy przy tak wysokim bezrobociu są bardzo wymagający i nie umieją docenić pracownika. Ciągłe straszenie zwolnieniem raczej nie motywuje do lepszej pracy.
Wskazówki
Jak więc ochronić się przed lękiem i pokonać stres przed zmianą pracy i niewiadomą? Poniżej prezentujemy kilka wskazówek przygotowanych przez pracownika UC Berkley:
Źródło: https://uhs.berkeley.edu/home/news/pdf/stress.pdf
Stres związany ze zmianą pracy zawsze łączy się z różnego rodzaju obawami. Sam lęk nie jest jednak niczym złym. Jak mówi psycholog Jacek Walkiewicz: Człowiek ma prawo się bać, bo tylko idiota się nie boi. Strach jest sprzymierzeńcem wojownika, ponieważ pozwala być uważnym, czujnym. To co radzi to nauczyć się żyć ze strachem, traktować go jak przyjaciela, bo jak zapewnia: Jeżeli nauczymy się z nim żyć to tak naprawdę wszystko się w życiu zmienia.
