Zespół najczęściej definiowany jest jako mała grupa, składająca się z osób o komplementarnych umiejętnościach, którzy mają wspólny cel do którego dążą. Kształcenie umiejętności pracy w zespole jest bardzo ważne biorąc pod uwagę fakt, że pracodawcy cenią tę sprawność u przyszłych pracowników. Ma to swoje potwierdzenie w wynikach III edycji badań Bilansu Kapitału Ludzkiego. Na ich podstawie powstał raport ,,Pracodawcy o rynku pracy”.
3 najczęściej podawane wymagania dotyczące kompetencji do pracy w różnych zawodach wymieniane przez pracodawców poszukujących pracowników w 2012 roku:
Źródło: http://bkl.parp.gov.pl/system/files/Downloads/20121128143313/RAPORT2_26…
Jak wynika z badań najbardziej cenionymi wśród pracodawców są umiejętności :
- samoorganizacyjne- związane z samodzielnym organizowaniem sobie pracy
- interpersonalne- dotyczące kontaktów z innymi ludźmi, a także współpracy w grupie i rozwiązywania konfliktów
- zawodowe- właściwe do wykonania zdań powiązanych z konkretnym zawodem
Jak organizować pracę w zespole
Biorąc pod uwagę wynikającą z badań ważność kształtowania umiejętności pracy w zespole warto zastanowić się nad kwestią jej organizacji. Jakie warunki muszą być spełnione, by praca w zespole była efektywna? Najważniejsze wydają się 3 czynniki:
- Jasno wyznaczone cele. Sprecyzowanie na samym początku celu, do którego osiągnięcia poprzez konkretne działania będzie się dążyć pozwala nadać kierunek pracom, znaleźć motywację do działania, wzbudzić energię do pracy. Ważne jest zarówno określenie celu cząstkowego jak i finalnego.
- Podział pracy. Mając na uwadze kompetencje, doświadczenia życiowe, a także umiejętności każdego z członków zespołu najlepiej na wstępie wyznaczyć każdemu konkretne zadania do realizacji. Ciekawą koncepcję podziału ról zawiera teoria Belbina
- Ustalenie zasad pracy zespołowej. Przede wszystkim dotyczy to określenia zasad wzajemnego komunikowania się. Dobry komunikat charakteryzuje się jasnością i zwięzłością. Zasady właściwej komunikacji odnoszą się także do elementarnych zasad szacunku wobec innych, które są związane z aktywnym słuchaniem wypowiedzi innych, bez przerywania, ośmieszania, poprawiania ich wypowiedzi czy jawnego krytykowania. Istotne jest także określenie sposobu podejmowania decyzji (droga głosowania czy consensusu).
Dbałość o dobre relacje w grupie
Zespół działa jak jeden mechanizm, w którym efekty działań jednostki przekładają się na rezultaty pracy całej grupy, Dlatego tak ważne jest, by starać się wytworzyć w grupie atmosferę wzajemnej akceptacji, tolerancji i zaangażowania w pracę. Niezwykle istotna jest w tych działaniach postać lidera, którego jednym z głównych zadań jest motywowanie współpracowników do pracy oraz dbałość o ich integrację. Można ją osiągnąć m.in. poprzez okazywanie chęci udzielania pomocy w sytuacjach stresowych, docenianie pojedynczych jednostek, jak również całej grupy. Tworzenie klimatu otwartości i zaufania ma znaczenie priorytetowe, gdyż pomaga w trafnym diagnozowaniu i rozwiązywaniu konfliktów.
Dlaczego warto pracować w grupie?
O tym, że praca grupowa daje w wielu sytuacjach dużo bardziej wymierne korzyści niż gdy jednostka pracuje samodzielnie mowa jest w wielu opracowaniach. Najważniejszymi zaletami pracy w grupie są:
- lepsza wydajność i efektywność pracy
- większa ilość kreatywnych rozwiązań
- możliwość skorzystania z różnorakich doświadczeń i umiejętności jej członków
- wzmacnianie więzi międzyludzkich
- możliwość realizacji zadań na dużą skalę
- podział odpowiedzialności.
W odpowiedzi na potrzebę kształtowania umiejętności miękkich organizowane są szkolenia z zakresu pracy w zespole. Obejmują one naukę praktycznych umiejętności przekazu informacji, efektywnego wykonywania zadań, a także zachowania w sytuacjach konfliktowych i wzmożonej intensywności pracy.
